banner 728x90

Đặc sắc nét đẹp văn hóa đa dân tộc

25/07/2024 Lượt xem: 2545

Góp vào vườn hoa văn hóa đa sắc màu của 54 dân tộc anh em trên mọi miền đất nước, 3 dân tộc Kinh - Khmer - Hoa ở Bạc Liêu cũng có những điểm nhấn riêng làm nên bản sắc Bạc Liêu. Đó là những nét đẹp riêng trong tổng thể văn hóa địa phương, góp phần làm nên sức hút cho kho tàng văn hóa các dân tộc anh em.

Biểu diễn nhạc ngũ âm phục vụ sinh hoạt tín ngưỡng của đồng bào Khmer tại chùa Xiêm Cán.

Tích hợp tinh hoa

Nhằm giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc, góp phần củng cố, tăng cường sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc, từ năm 2008, Thủ tướng Chính phủ đã quyết định lấy ngày 19/4 hàng năm là “Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam”. Văn hóa các dân tộc anh em như một vườn hoa đủ sắc màu của từng loài hoa. Sự phong phú, đa dạng, đa sắc thái của 54 dân tộc anh em đã điểm tô nên một Việt Nam mang chiều sâu văn hóa với vô vàn những phong tục, tập quán, di tích lịch sử - văn hóa trải dài đất nước.

Theo thống kê, cộng đồng 54 dân tộc anh em cư trú tại những địa bàn khác nhau với bản sắc văn hóa độc đáo, phong phú cũng đã tích hợp nên một kho tàng tinh hoa văn hóa Việt Nam. Kho tàng ấy bao gồm 26 di sản văn hóa được UNESCO ghi danh; 105 di tích quốc gia đặc biệt; 3.423 di tích quốc gia; hơn 10.000 di tích cấp tỉnh/thành phố và gần 69.000 di sản văn hóa phi vật thể được nhận diện, kiểm kê, trong đó có 288 di sản được đưa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Vượt khỏi phạm vi quốc gia, những Nhã nhạc cung đình Huế, Không gian văn hóa cồng chiêng Tây nguyên, Ca trù, Dân ca quan họ Bắc Ninh, Đờn ca tài tử Nam Bộ, Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương, hát Bài chòi Trung bộ, thực hành tín ngưỡng thờ mẫu Tam Phủ… là những đặc trưng văn hóa vùng miền khác nhau, đã được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Điều đó giúp bè bạn trên trường quốc tế nhận ra một bản sắc văn hóa Việt Nam đa dạng, phong phú và đặc sắc!

Biểu diễn đờn ca tài tử tại Khu lưu niệm nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ và nhạc sĩ Cao Văn Lầu

Hòa hợp văn hóa

Bạc Liêu cũng đã góp phần mình trong hành trình hình thành nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ - một trong những di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Ở Bạc Liêu, không chỉ người Kinh, mà người Khmer hay người Hoa đều biết, thậm chí có thể trình diễn Đờn ca tài tử - cho thấy sự hòa hợp, giao thoa văn hóa trên vùng đất này.

Chung vai sát cánh trong đời sống cũng như có sự giao thoa về văn hóa giữa 3 dân tộc anh em Kinh - Khmer - Hoa, thế nhưng mỗi dân tộc đều giữ được những nét đẹp thuộc về bản sắc văn hóa trong phong tục, tập quán, phong cách ăn mặc, những món ẩm thực đặc trưng, hay qua kiến trúc riêng ở các di tích lịch sử - văn hóa. Nếu người Kinh chuộng vọng cổ, Đờn ca tài tử trong sinh hoạt tiệc tùng, đám tiệc, thì người Khmer lại chọn nhạc ngũ âm, sân khấu Dù kê, hay múa Lâm thôn, đặc biệt là đua ghe Ngo trong các sinh hoạt, hội hè, lễ tết; người Hoa thì có dàn nhạc “tùa lò cấu” trong ma chay, lễ hội…

Chùa chiền, đình thần, miếu mạo ở Bạc Liêu cũng ghi đậm dấu ấn nét đẹp văn hóa đặc trưng của 3 dân tộc anh em. Có thể kể đến những nét riêng của đình An Trạch, đình Tân Hưng, so với chùa Vĩnh Đức, chùa Giác Hoa, hay so với chùa Xiêm Cán, chùa Cái Giá… Mang nét đẹp tín ngưỡng của từng dân tộc khác nhau, nhưng dù mang trong mình dòng máu Kinh hay Hoa, Khmer thì tất cả đều xem đó là những nơi thờ phụng linh thiêng, với tinh thần hòa hợp về tín ngưỡng, phong tục tập quán.

Tách bạch rằng lễ Kỳ yên của người Hoa, hay Chôl-chnăm-thmây, Đôn-ta, của người Khmer; lễ Giỗ Tổ cổ nhạc của người Kinh sẽ là sự khập khiễng! Bởi từng nét đẹp trong văn hóa lễ hội vốn dĩ của 3 dân tộc anh em đã được chan hòa, giao thoa trong quá trình chung sống, để trở thành văn hóa Bạc Liêu, góp thêm sắc thái riêng trong vườn hoa văn hóa đa dân tộc anh em trên khắp mọi miền đất nước. Tất cả chính là những vốn liếng, tài sản mà Bạc Liêu đang và sẽ gìn giữ, phát huy giá trị trong câu chuyện làm du lịch ở tương lai gần.

Nguồn Báo Bạc Liêu

 

 

Tags:

Bài viết khác

Di tích Lịch sử - Văn hóa là gì? Tiêu chí, phân loại di tích lịch sử văn hóa

Di tích Lịch sử - Văn hóa là công trình xây dựng, địa điểm, hiện vật, di vật, đồ vật, bảo vật quốc gia thuộc công trình, địa điểm có liên quan đến những sự kiện lịch sử, quá trình phát triển văn hoá, xã hội một dân tộc, một đất nước. Di tích lịch sử - văn hoá phải có một trong các tiêu chí sau:

Những nhạc cụ “thổi hồn” cho Di sản Văn hóa hát Then

Hát Then trong đời sống, văn hoá tín ngưỡng, tâm linh của đồng bào Tày, Nùng, Thái vùng cao phía Bắc được ví là "điệu hát thần tiên", điệu hát của “Trời”. Nghệ thuật diễn xướng dân gian này ẩn chứa và phô diễn những giá trị lịch sử, văn hóa lâu đời. Trong hát Then, đàn Tính và chùm Xóc Nhạc là hai loại nhạc cụ không thể thiếu. Hai loại nhạc cụ này vừa có chức năng giữ nhịp, đệm cho hát, vừa có khả năng diễn tấu linh hoạt, đặc biệt còn được sử dụng như đạo cụ trong những điệu múa Then.

Điều kiện di tích lịch sử văn hóa được xếp loại là di tích quốc gia

Theo quy định tại Điều 29 Luật Di sản văn hóa năm 2001, được sửa đổi bởi khoản 10 Điều 1 Luật Di sản văn hóa sửa đổi năm 2009, việc phân loại di tích lịch sử và văn hóa phải dựa trên những điều kiện về giá trị lịch sử và văn hóa. Các điều kiện này được quy định rõ ràng nhằm xác định và bảo vệ các di tích có giá trị quan trọng đối với quốc gia và dân tộc. Cụ thể, các di tích được phân loại dựa trên bốn điều kiện cơ bản:

Thủ tục xếp hạng di tích lịch sử cấp quốc gia

Di tích lịch sử Việt Nam đã được phân thành ba cấp khác nhau, nhằm phản ánh giá trị lịch sử, văn hoá và khoa học của chúng. Đây là một dạng di sản văn hoá vật thể, bao gồm các công trình xây dựng, địa điểm và các di vật, cổ vật, bảo vật quốc gia thuộc công trình hoặc địa điểm đó.

Phân cấp, phân quyền trong quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa

Ở Việt Nam, vấn đề phân cấp là một nhiệm vụ chính trị quan trọng của quá trình cải cách nền hành chính nhà nước. Phân cấp quản lý có thể hiểu là vấn đề chuyển giao nhiệm vụ, quyền hạn rõ ràng giữa các cơ quan nhà nước, các bạn ngành Trung ương và địa phương. Theo Từ điển Luật học, phân cấp quản lý được định nghĩa là “Chuyển giao nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan quản lý nhà nước cấp trên cho cơ quan quản lý nhà nước cấp dưới thực hiện thường xuyên, lâu dài, ổn định trên cơ sở pháp luật…

Lễ Hội Hoa Ban: Nét đẹp văn hóa vùng núi Tây Bắc Việt Nam

Lễ hội Hoa Ban là một trong những sự kiện văn hóa đặc sắc của Việt Nam, phản ánh sự hòa quyện giữa thiên nhiên và con người, giữa các giá trị truyền thống và sự phát triển hiện đại. Với vẻ đẹp thuần khiết của hoa ban, cùng với những hoạt động văn hóa phong phú, lễ hội Hoa Ban hứa hẹn sẽ tiếp tục là một điểm đến hấp dẫn của du khách trong và ngoài nước.

Quản lý nhà nước về di sản văn hóa phi vật thể

Quản lý nhà nước với tính chất là một hoạt động quản lý xã hội. Quản lý nhà nước được thực hiện bởi tất cả các cơ quan nhà nước, là hoạt động chấp hành và điều hành có tính tổ chức chặt chẽ, được thực hiện trên cơ sở pháp luật, được bảo đảm thực hiện bởi hệ thống các cơ quan hành chính nhà nước.

Mối quan hệ giữa các di sản văn hóa vật thể và phi vật thể

Sự tập trung vào di sản văn hóa vật thể trong luật pháp và chính sách thường phải trả giá cho những mối quan hệ liên kết và không thể tách rời của các yếu tố vật thể và phi vật thể. Chẳng hạn, đối với việc xây dựng một ngôi nhà và bảo vệ một hiện vật nghi lễ cụ thể thì dễ dàng hơn nhiều so với việc nhận biết và nhận diện một ý tưởng, hay một hệ thống tri thức. Với di sản văn hóa vật thể, một cách dễ dàng hơn để nhận biết cái mất đi, hay sẽ bị hư hỏng.
Top